Cà Mau dồn lực gỡ khó, quyết tâm đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công

(BKTO) - Trước áp lực thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026, tỉnh Cà Mau đang tập trung chỉ đạo quyết liệt, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm tháo gỡ vướng mắc trong giải phóng mặt bằng, nguồn vật liệu xây dựng và thủ tục đầu tư, quyết tâm hoàn thành mục tiêu giải ngân ở mức cao nhất.

Tập trung gỡ vướng mặt bằng và kiểm soát nhà thầu

Thời gian còn lại của năm 2026 không còn nhiều, trong khi áp lực giải ngân vốn đầu tư công rất lớn. Chủ tịch Hội đồng nhân dân (HĐND) tỉnh Phạm Văn Thiều đề nghị các sở, ngành, địa phương và chủ đầu tư tập trung cao độ, phấn đấu giải ngân đạt kết quả cao nhất, tuyệt đối không để dự án kéo dài. Đối với các dự án kéo dài, không có khả năng giải ngân, các đơn vị phải khẩn trương rà soát và đề xuất phương án xử lý dứt điểm. Cùng với đó, chủ đầu tư cần tăng cường kiểm tra tiến độ, kiên quyết xử lý các nhà thầu yếu kém, chậm triển khai.

Nhằm khắc phục các hạn chế phát sinh, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) tỉnh Huỳnh Chí Nguyện yêu cầu siết chặt quản lý vốn tạm ứng, chấn chỉnh tình trạng giải ngân không gắn với khối lượng thực tế. Chủ đầu tư phải đôn đốc nhà thầu huy động nhân lực, thiết bị để đẩy nhanh thi công; rà soát khối lượng công việc còn lại để xây dựng giải pháp thực hiện cụ thể.

Tại các cuộc họp giám sát chuyên đề, Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Hồ Hải và Phó Bí thư Tỉnh ủy Huỳnh Quốc Việt nhấn mạnh mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch vốn theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Bí thư Đảng ủy các xã, phường phải trực tiếp chỉ đạo công tác giải phóng mặt bằng. Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Văn Sử yêu cầu đối với các trường hợp cố tình không bàn giao mặt bằng dù đã nhận đủ chính sách, địa phương sẽ hoàn thiện phương án bảo vệ thi công. Đồng thời, chủ đầu tư cần xây dựng kế hoạch chi tiết theo tuần và chủ động đề xuất điều chuyển vốn từ các dự án giải ngân chậm sang dự án có khối lượng thực hiện tốt.

Động lực từ các dự án giao thông, năng lượng trọng điểm

Nhiều dự án quy mô lớn trên địa bàn tỉnh đang ghi nhận chuyển biến tích cực. Các tổ giám sát của Tỉnh ủy đang trực tiếp tháo gỡ khó khăn cho các dự án trọng điểm quốc gia gồm: cao tốc Cà Mau - Cái Nước, cao tốc Cái Nước - Đất Mũi, đường ra đảo Hòn Khoai và Cảng tổng hợp lưỡng dụng Hòn Khoai. Một số dự án đạt tỷ lệ giải ngân khá như Cảng Hòn Khoai (trên 55%), Hải đội dân quân thường trực (trên 54%), trụ sở Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh (45,6%). Tỉnh cũng đẩy nhanh tiến độ các công trình giao thông kết nối như đường Vành đai ngoài, Vành đai trong, cầu Hòa Bình 2, tuyến Tư Cồ - chùa Linh Ứng, Trèm Trẹm - Xẻo Quao và dự án 10 trường THPT đạt chuẩn.

Trong lĩnh vực năng lượng, tỉnh đã ban hành Kế hoạch giai đoạn 2026 - 2030 nhằm đưa Cà Mau trở thành trung tâm năng lượng của khu vực. Năm 2026, tỉnh phấn đấu vận hành tăng thêm 300 MW điện gió (gồm Nhà máy Cà Mau 1A, Cà Mau 1B, Tân Thuận giai đoạn 3, một phần điện gió Bạc Liêu giai đoạn 3), 2 dự án lưới điện 220 kV và hỗ trợ khởi công 11 dự án điện gió (744 MW). Tỉnh cũng tập trung hoàn thiện thủ tục lựa chọn nhà đầu tư cho 22 dự án điện gió (1.393 MW) và 2 dự án điện mặt trời (100 MW) để khởi công năm 2027.

Lộ trình các năm tiếp theo được xác định rõ: năm 2027 thêm 202 MW điện gió; năm 2028 thêm 24 dự án điện gió (1.490 MW) và 2 dự án điện mặt trời (100 MW); năm 2029 thêm 317 MW điện gió và 40 MW điện sinh khối; đến năm 2030 vận hành 5 công trình trạm biến áp 220 kV. Về điện gió ngoài khơi, tỉnh đề xuất phân bổ công suất trên cơ sở tiềm năng 11.500 MW, dự kiến vận hành 1.000 MW vào năm 2030, đồng thời đề xuất bổ sung dự án mở rộng Nhiệt điện Cà Mau 1 và 2 (1.500 MW) vào Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.

Đồng bộ giải pháp phát triển kinh tế và an sinh xã hộp

Để hoàn thành mục tiêu năm 2026, lãnh đạo tỉnh Cà Mau chỉ đạo thực hiện nghiêm Nghị quyết phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 9/2026. Sở Tài chính tham mưu kịch bản tăng trưởng quý IV, tập trung tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp mở rộng sản xuất và dự án sớm hoàn thành. Các cơ quan chức năng khẩn trương xử lý, khai thác hiệu quả tài sản công, nhà đất dôi dư sau sắp xếp.

Các ngành chức năng triển khai đồng bộ giải pháp hỗ trợ sản xuất: Sở Xây dựng công bố giá vật liệu sát thị trường và đẩy nhanh tiến độ nhà ở xã hội; ngành Công Thương bảo đảm nguồn cung hàng hóa thiết yếu và hỗ trợ xuất khẩu; ngành Nông nghiệp chủ động ứng phó hạn mặn, sạt lở và chống khai thác hải sản bất hợp pháp (IUU). Tỉnh chú trọng bảo vệ đất nông nghiệp, rừng phòng hộ, hỗ trợ chuyển đổi nghề cho người dân bị ảnh hưởng và lập kế hoạch tái chế thiết bị năng lượng sau vòng đời.

Song song đó, công tác an sinh xã hội được bảo đảm qua việc chi trả đầy đủ chế độ cho người có công và hỗ trợ lao động cuối năm. Ngành y tế đẩy nhanh hoàn thành khám sức khỏe định kỳ gắn với Sổ sức khỏe điện tử trong năm 2026. Các sở, ngành tiếp tục đơn giản hóa thủ tục hành chính, nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến và giải quyết dứt điểm khiếu nại từ cơ sở.