Khai mạc Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế lần thứ XIX tại Hà Nội
(BKTO) - Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế lần thứ XIX năm 2026 (IOAA 2026) diễn ra từ ngày 25/9 đến ngày 05/10/2026 tại Thủ đô Hà Nội, quy tụ 66 quốc gia và vùng lãnh thổ gồm 67 đội (65 đội quốc tế và 02 đội Việt Nam), với 320 thí sinh chính thức tranh tài.

Chiều 26/9, tại Thủ đô Hà Nội, Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế lần thứ 19 - IOAA 2026 đã chính thức khai mạc. Sự kiện do UBND TP Hà Nội chỉ đạo, phối hợp cùng Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, Hội đồng IOAA quốc tế và các cơ quan, đơn vị liên quan. Sở GDĐT Hà Nội là cơ quan chủ trì phối hợp cùng các sở, ban, ngành. Đại học Phenikaa là địa điểm chính tổ chức các hoạt động chuyên môn của kỳ thi.
Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu tham dự và phát biểu tại Lễ khai mạc; cùng tham dự có Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn, Chủ tịch Ủy ban Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế Aniket Sule và lãnh đạo các Bộ, ngành Trung ương, Thành phố Hà Nội, Đại sứ, Đại biện, đại diện các cơ quan ngoại giao và tổ chức quốc tế tại Việt Nam.
Việt Nam dự kiến tham dự IOAA 2026 với 10 học sinh được tuyển chọn theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Kể từ lần đầu tham gia IOAA năm 2016 tại Ấn Độ, đội tuyển Việt Nam với nòng cốt là học sinh Hà Nội đã liên tục gặt hái thành tích cao qua các kỳ thi tại Thái Lan, Trung Quốc, Hungary, Colombia, Georgia, Ba Lan, Brazil...
Khoa học đưa con người đến gần nhau hơn bằng tri thức, sự thật và tinh thần hợp tác
Phát biểu tại Lễ Khai mạc, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu chào mừng 65 đội tuyển đến từ 64 quốc gia và vùng lãnh thổ, với gần 500 thành viên đã đến Việt Nam tham dự IOAA 2026 - Kỳ thi có quy mô lớn nhất từ trước đến nay. Đây là minh chứng sinh động cho sức sống của hợp tác khoa học quốc tế, đồng thời thể hiện sự tin cậy ngày càng lớn của cộng đồng khoa học quốc tế đối với Việt Nam trong giai đoạn hiện nay.
Phó Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh, trong một thế giới nhiều biến động, khoa học chính là ngôn ngữ chung có sức mạnh đưa con người đến gần nhau hơn bằng tri thức, sự thật và tinh thần hợp tác. Do đó, Kỳ thi mang ý nghĩa vượt ra ngoài một cuộc tranh tài, không chỉ dành cho những học sinh xuất sắc, mà còn là một diễn đàn khoa học trẻ, nơi các em học sinh được chia sẻ tri thức, khơi mở tài năng và hình thành những trải nghiệm mới.
Đảng và Nhà nước Việt Nam nhất quán xác định giáo dục và đào tạo, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là quốc sách hàng đầu, là lựa chọn chiến lược cho tương lai đất nước. Theo đó, nhiệm vụ phát hiện, bồi dưỡng và tạo môi trường phát triển cho tài năng trẻ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Việc Việt Nam đăng cai Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế năm 2026 là bước đi cụ thể nhằm hiện thực hóa chủ trương ấy, đồng thời mở thêm cơ hội để thế hệ trẻ Việt Nam kết nối, hội nhập với cộng đồng giáo dục, khoa học quốc tế.

Cùng với đó, Việt Nam đang từng bước đầu tư phát triển lĩnh vực khoa học vũ trụ, với các vệ tinh quan sát Trái đất và các đài thiên văn tại Hòa Lạc, Khánh Hoà - nơi đội tuyển Việt Nam vừa tập huấn quan sát cho Kỳ thi này. Đặc biệt, sau 10 năm tham dự Kỳ thi, các thế hệ học sinh Việt Nam đã trưởng thành vượt bậc: năm 2018 lần đầu có thí sinh giành Huy chương Vàng; năm 2019 có thí sinh đạt điểm cao nhất toàn Kỳ thi; hai năm 2024 và 2025, tất cả các thí sinh dự thi đều đoạt huy chương, trong đó năm 2025 có 01 Huy chương Vàng.
“Có mặt tại Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế 2026 đã là một dấu mốc đáng tự hào trên hành trình học tập và khám phá tri thức của mỗi em. Nhân dịp này, tôi mong các em hãy vững bước vào Kỳ thi với sự tự tin, trung thực và bản lĩnh, nỗ lực hết mình để đạt kết quả tốt nhất. Ngoài kết quả là những điểm số và những tấm huân chương, tôi cũng mong các em hãy đón nhận trải nghiệm này một cách toàn diện nhất. Giá trị lớn nhất của Kỳ thi này nằm chính ở những câu hỏi được gợi mở, những ý tưởng được sẻ chia và những tình bạn được hình thành tại Thủ đô Hà Nội” - Phó Thủ tướng Chính phủ nhắn nhủ tới các em học sinh.
Việt Nam luôn coi trọng và mong muốn mở rộng hợp tác quốc tế trong giáo dục, đào tạo, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; sẵn sàng đồng hành cùng các quốc gia trong phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, trong đó có lĩnh vực thiên văn học và khoa học vũ trụ.
Vũ trụ vẫn còn những câu hỏi chưa có lời giải, và cuộc sống vẫn cần những cách nghĩ mới, những con người dám tìm tòi, sáng tạo. Tôi tin rằng, nhiều năm sau, các em sẽ gặp lại nhau trong một phòng thí nghiệm, một đài thiên văn hay một dự án khoa học quốc tế - không còn là những thí sinh cùng tranh tài, mà chính là những đồng nghiệp cùng khám phá những chân trời mới và cùng giải quyết những vấn đề chung của thế giới.
Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu
Khơi dậy niềm say mê khoa học trong thế hệ trẻ
Phát biểu Khai mạc Kỳ thi, Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng cho biết, Hà Nội là thành viên Mạng lưới các Thành phố sáng tạo và Mạng lưới Thành phố học tập toàn cầu của UNESCO, vì vậy, Thành phố mong muốn không chỉ tiếp nhận những giá trị tri thức và sáng tạo của thế giới, mà còn đóng góp ngày càng tích cực vào các mạng lưới hợp tác quốc tế về giáo dục, khoa học và đổi mới sáng tạo.

Với nền tảng về giáo dục, nghiên cứu và nguồn nhân lực, cùng quyết tâm đổi mới mạnh mẽ, Hà Nội đang hướng tới trở thành một trung tâm có sức cạnh tranh về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; một điểm kết nối ngày càng quan trọng giữa các nhà khoa học, chuyên gia, cơ sở nghiên cứu và những tài năng trẻ của Việt Nam với khu vực và thế giới.
Trong tiến trình đó, việc đăng cai IOAA 2026 có ý nghĩa thiết thực đối với Hà Nội. Một kỳ thi khoa học quốc tế có sự tham gia của những học sinh tài năng, các nhà khoa học và nhà giáo từ nhiều quốc gia là cơ hội để Thủ đô tiếp cận những ý tưởng mới, thúc đẩy giao lưu học thuật và khơi dậy mạnh mẽ hơn niềm say mê khoa học trong thế hệ trẻ.

Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng chúc các thí sinh bước vào Kỳ thi với sự tự tin, trung thực và quyết tâm; phát huy tốt nhất kiến thức, tư duy và năng lực của mình. Quan trọng hơn, các em luôn giữ được sự tò mò, niềm say mê khám phá và tinh thần không ngừng đặt ra những câu hỏi mới.
Trân trọng cảm ơn UBND Thành phố Hà Nội, các đơn vị chức năng và Đại học Phenikaa đã nỗ lực tổ chức Kỳ thi, Chủ tịch Uỷ ban Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế Aniket Sule cũng bày tỏ ấn tượng với việc Đại học Phenikaa xây dựng, đưa cung thiên văn vào hoạt động trong chưa đầy một năm.
Ông Aniket Sule chia sẻ, tại IOAA 2026, thế hệ trẻ đến từ mọi châu lục, cùng chung một niềm đam mê với thiên văn học. Đây là cơ hội để các em trò chuyện, trao đổi ý tưởng và tìm hiểu về những nền văn hóa đa dạng của nhau.
Khoa học luôn bắt đầu từ những câu hỏi và những bước tiến mới của khoa học sẽ được tạo nên bởi những người trẻ có khát vọng tìm hiểu những điều chưa biết và đủ bền bỉ để đi tìm câu trả lời.
Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng

“Có thể 20 năm nữa, các em học sinh sẽ không còn nhớ cụ thể những đề thi mình đã giải tại IOAA. Nhưng chắc chắn, các em sẽ trân trọng những tình bạn đã được hình thành tại IOAA. Những mối liên kết quốc tế ấy chính là niềm hy vọng lớn lao nhất của chúng ta cho một tương lai hòa bình hơn, trong một thế giới “mong manh” mà tất cả chúng ta cùng chung sống” - ông Aniket Sule kỳ vọng và tin tưởng.
IOAA 2026 có sự tham gia của 490 đại biểu quốc tế. Trong đó, 05 thành viên Hội đồng IOAA quốc tế và 485 người tham dự (gồm 320 thí sinh, 124 lãnh đội, 37 quan sát viên và 04 khách mời). Ban Tổ chức đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Ngoại giao và Bộ Công an, hỗ trợ các đoàn thực hiện thủ tục thị thực, nhập cảnh thuận lợi, đúng quy định. Đồng thời, các phương án bảo vệ an ninh, trật tự, phòng cháy chữa cháy, an toàn thông tin, y tế, an toàn thực phẩm và ứng phó tình huống đột xuất cũng được triển khai đồng bộ.

Về điều kiện lưu trú và hậu cần, công tác lưu trú giữa thí sinh và cán bộ các đoàn được bố trí tách biệt, phù hợp với yêu cầu bảo đảm tính nghiêm túc của Kỳ thi. Ban Tổ chức cũng đưa vào vận hành chính thức Website (https://www.ioaa2026.vn/en), Email và thiết lập nhóm tin dành cho các Trưởng đoàn để cập nhật thông tin, hướng dẫn đăng ký, lịch trình, thị thực và các yêu cầu tổ chức. Lực lượng phục vụ kỳ thi bao gồm gần 300 nhân sự, trong đó có 140 sinh viên tình nguyện trực tiếp đồng hành cùng từng đoàn, 70 giáo viên tiếng Anh, 22 kỹ thuật viên khảo thí, cùng đội ngũ công nghệ thông tin, lễ tân, phục vụ.
Thành phố Hà Nội đã sẵn sàng mọi điều kiện tốt nhất về cơ sở vật chất, an ninh, an toàn và hậu cần để mang đến một kỳ IOAA 2026 nghiêm túc, an toàn, chuyên nghiệp và thân thiện. Bên cạnh các phần thi, Ban Tổ chức bố trí chương trình giao lưu văn hóa và tham quan những di sản, danh thắng tiêu biểu của Hà Nội như Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám và Làng gốm Bát Tràng, giúp bạn bè quốc tế cảm nhận sâu sắc về truyền thống hiếu học và nét đẹp văn hóa ngàn năm văn hiến của Hà Nội.
Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế được tổ chức lần đầu vào năm 2007 tại Chiang Mai, Thái Lan. Kỳ thi IOAA 2026 tại Hà Nội đánh dấu bước phát triển về quy mô khi quy tụ 66 quốc gia và vùng lãnh thổ gồm 67 đội (65 đội quốc tế và 02 đội Việt Nam), với 320 thí sinh chính thức tranh tài (tăng gần 100 thí sinh).
So với các năm trước, điểm khác biệt của IOAA 2026 không chỉ nằm ở quy mô mà còn ở việc sử dụng các thiết bị và hạ tầng chuyên môn như kính thiên văn Sky-Watcher BK P15075 EQ3 và Nhà chiếu hình vũ trụ có mái vòm đường kính 16 m, hệ thống máy chiếu Sony GTZ380, phần mềm SkyExplorer; phần mềm chấm thi Olympify.
Đề thi được xây dựng bằng tiếng Anh; trưởng đoàn thực hiện việc dịch đề theo quy trình chuyên môn và bảo mật của IOAA. Kết quả, huy chương, giải thưởng và giấy chứng nhận được Hội đồng quốc tế và Ban Giám khảo xem xét, phê duyệt theo Điều lệ IOAA. Năm nay có 320 thí sinh dự thi, cơ cấu giải thưởng dự kiến sẽ có 60% thí sinh đạt giải, gồm: Huy chương Vàng, Huy chương Bạc, Huy chương Đồng, Bằng khen và các giải thưởng đặc biệt.
Tin liên quan
Có thể bạn quan tâm
Tuyên Quang phân bổ dự toán CTMTQG, tạo cơ sở triển khai chính sách tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số
(BKTO) - HĐND tỉnh Tuyên Quang vừa thông qua việc phân bổ dự toán chi thường xuyên thực hiện các Chương trình mục tiêu quốc gia năm 2026, đợt 2. Việc giao dự to