Kiên quyết giảm đầu mối trung gian trong phân phối thuốc

(BKTO) - Đây là vấn đề được Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Tri Thức nhấn mạnh tại cuộc họp về xây dựng Đề án hiện đại hóa, tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ đối với hệ thống phân phối dược, giai đoạn 2026-2031, tầm nhìn đến năm 2035, diễn ra ngày 24/6.

Thông tin tại cuộc họp cho thấy, tính đến năm 2026, cả nước có trên 97.181 cơ sở bán lẻ thuốc, khoảng 4.600 cơ sở bán buôn, hơn 232 cơ sở xuất khẩu, nhập khẩu, kinh doanh dịch vụ bảo quản thuốc và 249 nhà máy sản xuất thuốc. Các cơ sở sản xuất thuốc đều đạt tiêu chuẩn Thực hành tốt sản xuất thuốc của Tổ chức Y tế thế giới (WHO).

Với quy mô dân số hiện nay và trên 97.181 cơ sở bán lẻ, tỷ lệ tại Việt Nam bình quân đạt khoảng 1 cơ sở bán lẻ/10.092 dân, tạo điều kiện cho người dân tiếp cận thuốc nhanh chóng, thuận tiện.

Cùng với đó, công tác chuyển đổi số bước đầu được triển khai. Phần lớn cơ sở bán lẻ đã kết nối, liên thông dữ liệu với Hệ thống cơ sở dữ liệu dược quốc gia, hỗ trợ quản lý nguồn gốc, hạn dùng và giá thuốc.

Dự thảo Đề án đề xuất nhiều nhiệm vụ trọng tâm như số hóa toàn diện Hệ thống thông tin về dược và kết nối, liên thông dữ liệu trong chuỗi cung ứng; Triển khai hệ thống truy xuất nguồn gốc thuốc theo tiêu chuẩn GS1; Mở rộng đơn thuốc điện tử, liên thông kê đơn-cấp phát thuốc; Ứng dụng công nghệ trong quản lý kho và phân phối, giám sát chuỗi lạnh; Hình thành hệ thống trung tâm logistics dược cấp vùng;

Đồng thời, phát triển chuỗi nhà thuốc hiện đại, quy mô lớn, vận hành số; Tinh gọn mạng lưới, giảm tầng nấc trung gian trong phân phối thuốc; Hoàn thiện cơ chế đàm phán giá, mua sắm thuốc tập trung gắn với giảm tầng nấc trung gian; Ứng dụng dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo trong giám sát, dự báo và điều phối cung ứng; Phát triển kinh doanh thuốc theo phương thức thương mại điện tử.

Tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Tri Thức nhấn mạnh, ngành y tế nói chung và lĩnh vực dược nói riêng đang đứng trước yêu cầu phải đổi mới phương thức quản lý, sản xuất, lưu thông và cung ứng thuốc trên cơ sở ứng dụng công nghệ số, dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo và các công nghệ tiên tiến khác. Hệ thống phân phối dược đóng vai trò cầu nối giữa sản xuất, nhập khẩu và người sử dụng thuốc.

Tuy nhiên, phương thức quản lý và vận hành của nhiều cơ sở phân phối dược hiện nay vẫn còn phân tán, mức độ số hóa chưa đồng đều, khả năng kết nối dữ liệu còn hạn chế, chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu quản trị hiện đại và hội nhập quốc tế.

Do đó, việc xây dựng Đề án là yêu cầu cấp thiết nhằm cụ thể hóa các chủ trương của Đảng và Nhà nước về chuyển đổi số, phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực y tế.

Thứ trưởng Nguyễn Tri Thức yêu cầu Cục Quản lý Dược tiếp thu ý kiến đóng góp, tiếp tục rà soát, nghiên cứu bổ sung, hoàn thiện Dự thảo Đề án theo hướng khoa học, đáp ứng điều kiện, quy định pháp luật hiện hành, quy hoạch kinh tế - xã hội vùng, tỉnh.

Viện Chiến lược và Chính sách Y tế phối hợp với Cục Quản lý Dược tổ chức chương trình khảo sát mô tả cắt ngang thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin trong hệ thống phân phối nhà thuốc tại Việt Nam giai đoạn hiện nay, làm căn cứ khoa học triển khai Đề án.

Đồng thời, Cục Quản lý Dược khẩn trương hoàn thiện Dự thảo Đề cương Đề án, trình xin Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ xem xét để tiến hành lấy ý kiến các Bộ, ngành, địa phương; Tổ chức cuộc họp với các doanh nghiệp hoạt động trên lĩnh vực dược có liên quan đến Đề án để xin ý kiến rộng rãi, trực tiếp.

"Mục tiêu chung là kiên quyết giảm đầu mối trung gian, có sự linh hoạt cân đối phân phối nhà thuốc theo vùng miền, khu vực miền núi, hải đảo, đồng bào dân tộc, đặc biệt khó khăn"- Thứ trưởng Nguyễn Tri Thức nhấn mạnh.