Xây dựng hệ thống đăng ký, thống kê hộ tịch quốc gia thống nhất, hiện đại, hiệu quả

(BKTO) - Chiều 06/7, Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị triển khai Luật Hộ tịch năm 2026 và Chương trình hành động quốc gia của Việt Nam về đăng ký, thống kê hộ tịch (CRVS) giai đoạn 2026-2030. Hội nghị diễn ra theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến với các điểm cầu trên toàn quốc.

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc nhấn mạnh ý nghĩa của việc triển khai Luật Hộ tịch năm 2026 trong bối cảnh đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số quốc gia và xây dựng Chính phủ số.

Luật Hộ tịch năm 2026 cùng Chương trình hành động quốc gia về đăng ký, thống kê hộ tịch giai đoạn 2026-2030 được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng để tiếp tục hiện đại hóa công tác đăng ký và quản lý hộ tịch, nâng cao chất lượng dữ liệu hộ tịch, tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan nhà nước, phục vụ hiệu quả công tác quản lý, hoạch định chính sách và đáp ứng, phục vụ ngày càng tốt hơn nhu cầu của người dân.

Tại Hội nghị, đại diện Bộ Tư pháp đã giới thiệu những nội dung trọng tâm của Luật Hộ tịch năm 2026 và Chương trình hành động quốc gia về đăng ký, thống kê hộ tịch (CRVS) giai đoạn 2026-2030. Theo đó, Chương trình hành động được xây dựng với mục tiêu: Xây dựng hệ thống đăng ký và thống kê hộ tịch quốc gia thống nhất, hiện đại, hiệu quả, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế, bảo đảm quyền đăng ký hộ tịch của mọi cá nhân, cung cấp đầy đủ, kịp thời, chính xác dữ liệu hộ tịch và thống kê hộ tịch tin cậy, phục vụ yêu cầu quản lý nhà nước, hoạch định chính sách và phát triển kinh tế - xã hội.

Trong khuôn khổ Hội nghị cũng đã diễn ra hai phiên tọa đàm với sự tham gia của đại diện các Bộ, ngành, địa phương và các cơ quan chuyên môn nhằm trao đổi các giải pháp triển khai Luật Hộ tịch năm 2026 và Chương trình hành động quốc gia CRVS từ góc độ quản lý nhà nước cũng như thực tiễn tổ chức thực hiện tại cơ sở.

Phiên tọa đàm thứ nhất với chủ đề "Chuyển đổi số, liên thông dữ liệu hộ tịch" tập trung trao đổi về các giải pháp hoàn thiện Cơ sở dữ liệu quốc gia về hộ tịch; đẩy mạnh số hóa, chuẩn hóa dữ liệu hộ tịch lịch sử; tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa Cơ sở dữ liệu hộ tịch với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các cơ sở dữ liệu liên quan; phát huy vai trò của số định danh cá nhân, dịch vụ công trực tuyến và các nền tảng số trong nâng cao chất lượng phục vụ người dân. Hội nghị cũng ghi nhận những chia sẻ thực tiễn từ các địa phương về kinh nghiệm triển khai số hóa dữ liệu hộ tịch, xử lý dữ liệu lịch sử và bảo đảm tính đầy đủ, chính xác của thông tin hộ tịch.

Các ý kiến trao đổi tại phiên tọa đàm nhấn mạnh vai trò phối hợp giữa Bộ Tư pháp, Bộ Công an, Bộ Y tế, Toà án và các địa phương trong việc xây dựng hệ thống dữ liệu thống nhất, đồng bộ; đồng thời đề cập các giải pháp nâng cao hiệu quả khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, ứng dụng VNeID và các nền tảng số để tạo thuận lợi hơn cho người dân khi thực hiện các thủ tục đăng ký hộ tịch và các thủ tục hành chính liên quan khác.

Phiên tọa đàm thứ hai với chủ đề "Nâng cao năng lực thực thi và bảo đảm quyền đăng ký hộ tịch" tập trung trao đổi về các điều kiện bảo đảm triển khai hiệu quả Luật Hộ tịch năm 2026 và Chương trình hành động quốc gia CRVS giai đoạn 2026-2030; nhấn mạnh yêu cầu tăng cường phối hợp liên ngành, nâng cao năng lực đội ngũ thực hiện công tác hộ tịch và mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ đăng ký hộ tịch đối với mọi người dân.

Các đại biểu đã chia sẻ nhiều kinh nghiệm thực tiễn trong việc phối hợp giữa ngành tư pháp với ngành y tế, công an, ngoại giao và chính quyền địa phương nhằm bảo đảm đăng ký khai sinh, khai tử kịp thời; nâng cao chất lượng thống kê hộ tịch; giải quyết thủ tục hộ tịch cho công dân Việt Nam ở nước ngoài; đồng thời đề xuất các giải pháp về nguồn nhân lực, cơ chế phối hợp và tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quá trình tổ chức thực hiện.

Một trong những nội dung được nhiều đại biểu quan tâm là công tác truyền thông, phổ biến pháp luật về hộ tịch. Các ý kiến cho rằng cần tiếp tục đổi mới nội dung, hình thức truyền thông dễ tiếp cận thông tin hơn tới quần chúng; phát huy vai trò của hệ thống chính trị ở cơ sở, người có uy tín trong cộng đồng và các lực lượng làm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật nhằm đưa các quy định mới của Luật Hộ tịch đến gần hơn với người dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa và các nhóm yếu thế.

Hội nghị cũng lắng nghe các ý kiến trao đổi, chia sẻ khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn triển khai tại địa phương; qua đó thống nhất nhận thức và giải pháp tổ chức thực hiện Luật Hộ tịch năm 2026 và Chương trình hành động quốc gia CRVS giai đoạn 2026-2030.